Korona największych szczytów Układu Słonecznego
Najwyższe szczyty górskie w Układzie Słonecznym znacznie przewyższają Mount Everest na Ziemi (około 8,8 km n.p.m.). Precyzyjne ustalenie kolejności jest trudne ze względu na różnice w metodach pomiaru wysokości (np. od otaczającej równiny czy od średniego poziomu planety/ciała niebieskiego) oraz niepewności pomiarowe, zwłaszcza w przypadku odległych obiektów.
Gdybyśmy jednak mimo wszystko pokusili się o ustalenie korony największych szczytów Układu Słonecznego, wyglądałaby jak prawdziwa galeria kosmicznych olbrzymów. Każdy „klejnot” w tej koronie reprezentowałby najwyższą górę danej planety lub księżyca. Oto, jak mogłaby wyglądać taka Korona Szczytów Układu Słonecznego:
1. Olympus Mons (Mars)
- Wysokość: 21–25 km
- Największy wulkan tarczowy i najwyższa góra w całym Układzie Słonecznym. Jego średnica to ponad 624 km, a powierzchnia jest porównywalna do powierzchni Polski lub Francji!
- Jest to najwyższy znany wulkan tarczowy i najwyższa góra planetarna w Układzie Słonecznym.
- Gigantyczna wysokość wynika prawdopodobnie z braku płyt tektonicznych na Marsie, co pozwoliło na długotrwałe wypływanie lawy w jednym miejscu i budowanie ogromnej struktury.
- Jego zbocza są bardzo łagodne (około 5 stopni).
- Istnieją teorie sugerujące, że Olympus Mons mógł być kiedyś wyspą wulkaniczną otoczoną oceanem ciekłej wody.
Symbol w koronie: centralny rubinowy szczyt – monumentalny, szeroki i majestatyczny, otoczony pierścieniem przypominającym wulkaniczny krater.
2. Rheasilvia Mons (Westa, drugie co do wielkości ciało w pasie planetoid)
Wysokość: 22 km (licząc od dna krateru)
- Jest to potężny stożek w środku olbrzymiego krateru Rheasilvia. Uderzenie, które go stworzyło, prawie rozbiło planetoidę Westa.
- Rheasilvia to ogromny krater uderzeniowy o średnicy około 505 km, obejmujący około 90% średnicy Westy.
- Co ciekawe, ta formacja jest kandydatem na najwyższy szczyt (deklasując marsjański Olympus Mons). Obecnie jednak wykonanie dokładniejszych pomiarów jest trudne ze względu na nieregularny kształt asteroidy i brak precyzyjnej definicji poziomu odniesienia.
- Symbol w koronie: srebrzysty diamentowy wierzchołek z pęknięciami jak po kosmicznym uderzeniu.
3. Equatorial Ridge (Japet, księżyc Saturna)
- Wysokość: Szczyty grzbietu osiągają od około 13 do 20 km nad otaczającym terenem. Często jest wymieniany jako trzecia najwyższa formacja górska w Układzie Słonecznym, po Olympus Mons (22 km) na Marsie i Szczycie Rheasilvia (23 km) na Westcie.
- Equatorial Ridge (Grzbiet Równikowy) to niezwykła i tajemnicza formacja geologiczna biegnąca wzdłuż większości równika księżyca Japet (Iapetus), jednego z dużych księżyców Saturna. Wygląda jak kosmiczna opona!
- Wymiary: Grzbiet ma około 1300 km długości i 200 km szerokości.
- Lokalizacja: Biegnie on niemal idealnie wzdłuż równika księżyca.i nadaje Japetowi charakterystyczny, “orzechowy” kształt.
- Symbol w koronie: pierścień z lodowego kwarcu, otaczający inne szczyty niczym aureola.
4. Verona Rupes (Miranda, księżyc Urana)
- Wysokość: 20 km (klif, nie góra)
- Pochodzenie: Uważa się, że klif powstał w wyniku potężnego uderzenia meteorytu lub w wyniku intensywnych procesów tektonicznych, które poszarpały powierzchnię Mirandy.
- Klif został nazwany na cześć włoskiego miasta Werona, miejsca akcji sztuki “Romeo i Julia” Williama Szekspira (nazwy formacji na Mirandzie pochodzą od postaci i miejsc z jego dzieł).
- Jest to najwyższy klif w Układzie Słonecznym. Ze względu na bardzo niską grawitację na Mirandzie, skok z klifu Verona Rupes trwałby około 12 minut, a osoba uderzyłaby w powierzchnię z prędkością około 200 km/h.
- Symbol w koronie: przezroczysty kryształ o ostrych krawędziach – jak zamrożona fala.
5. Boösaule Montes, najwyższa góra na Io (Io to księżyc Jowisza)
- Wysokość: od 17,5 km do 18,2 km nad otaczającym terenem.
- Jest to najwyższa góra na tym księżycu i jedna z najwyższych w całym Układzie Słonecznym.
- Góry na Io, w tym Boösaule Montes, są górami tektonicznymi (nie wulkanicznymi, w przeciwieństwie do Olympus Mons), powstałymi w wyniku naprężeń skorupy spowodowanych intensywnym wulkanizmem i siłami pływowymi Jowisza
- Południowo-wschodnia strona góry posiada stromy klif o wysokości do 15 km, który powstał prawdopodobnie w wyniku potężnego osuwiska.
- Symbol w koronie: złocisto-pomarańczowy kryształ, przypominający lawę i siarkowe kolory Io.
6. Maxwell Montes (Wenus)
- Wysokość: Masyw ten wznosi się na wysokość około 11 km nad średnim promieniem planety
- To Wenusjańska góra przykryta grubą atmosferą i piekielnym upałem. Nazwana na cześć Jamesa Clerka Maxwella.
- Lokalizacja: wschodnia część wyżyny Ishtar Terra, w północnej półkuli planety.
- Masyw ma średnicę około 797 km.
- Maxwell Montes jest wyjątkowy, ponieważ jest to jedyna cecha na Wenus, której nazwa (ku czci Jamesa Clerka Maxwella) nie pochodzi od imienia kobiety lub bogini, co jest ogólną zasadą nazewnictwa wenusjańskich formacji
- Symbol w koronie: złoty, matowy kamień spowity mgłą – tajemniczy i nieprzenikniony.
7. Mount Everest (Ziemia)
- Wysokość: 8 848 m
- Jest najwyższym szczytem na Ziemi, ale w kosmicznej skali Układu Słonecznego jest uważany za stosunkowo niski
- Choć jest to najwyższy szczyt na Ziemi (n.p.m.), i tu Everest jest bezkonkurencyjny, to najwyższą górą na Ziemi (od podstawy) jest wulkan Mauna Kea na Hawajach. Mierzony od dna Oceanu Spokojnego, Mauna Kea ma ponad 10,2 km wysokości!
- A najwyższy punkt od środka Ziemi? To znów nie Everest… Tytuł ten należy do wulkanu Chimborazo w Ekwadorze, dzięki wybrzuszeniu Ziemi na równiku.
- Przy swoich 8,85 km (n.p.m.) lub nawet 10,2 km (Mauna Kea od podstawy), szczyty Ziemi wypadają blado w porównaniu do kosmicznych gigantów…
- Symbol w koronie: błękitny szafir – symbol życia, wody i ludzkiego ducha odkrywców.
8. Mons Huygens (Księżyc)
- Wysokość: szacowana na około 5,3 km do 5,5 km nad otaczającym go dnem Morza Deszczów (Mare Imbrium).
- Najwyższa góra na Księżycu, zlokalizowana w łańcuchu Montes Apenninus, jest częścią pasma górskiego o tej nazwie.
- Apeniny Księżycowe, a wraz z nimi Mons Huygens, zostały uformowane przez potężne uderzenie, które utworzyło basen Morza Deszczów (Imbrium Basin) około 3,9 miliarda lat temu.
- Co ciekawe, nie jest najwyższym punktem na Księzycu. Chociaż jest najwyższą górą (o wyraźnym zboczu), to nie jest to bezwzględnie najwyższy punkt na jego powierzchni, mierzony od środka Księżyca. Ten punkt jest często nazywany Selenean Summit i znajduje się na krawędzi krateru Engelgardt.
Symbol w koronie: mleczny, srebrzysty kamień – delikatny, ale połyskujący jak powierzchnia Księżyca w pełni.
9. Caloris Montes (Merkury)
Wysokość: 3 km
- Otacza ogromny basen uderzeniowy Caloris. Góra powstała w wyniku starożytnego uderzenia, które dosłownie „wstrząsnęło” całą planetą.
- Są to jedne z najwyższych znanych gór na Merkurym, ale w porównaniu z innymi szczytami w Układzie Słonecznym, przy maksymalnej wysokości około 3 km, Caloris Montes to zaledwie niewielkie wzniesienie przy astronomicznych gigantach
- Symbol w koronie: ciemny, żelazny kolcowy ornament, z odblaskami metalu.
Inne godne uwagi góry to np. Ascraeus Mons na Marsie z 14,9 km. Na Plutonie najwyższe znane góry, takie jak Lupus Montes i Tenzing Montes, osiągają od 6,2 do 11 km i składają się głównie z lodu wodnego. Te przykłady pokazują, że Układ Słoneczny obfituje w ekstremalne formacje geologiczne, które w przyszłości mogą stać się celem misji eksploracyjnych, oferując wgląd w ewolucję planet i księżyców.
👑 Symbolika korony:
Wyobraźmy ją sobie jako pierścień planet z centralnym, rubinowym szczytem Marsa.
Każdy „kamień” to inny kolor i faktura – metal Merkurego, mgła Wenus, błękit Ziemi, rdzawy Mars, ogień Io, lód Japeta, diament Westy i kryształ Mirandy.
Razem tworzą kosmiczny symbol ciekawości, odwagi i eksploracji.




